Leczenie chrapania metodą radiochirurgii
Chrapanie powstaje w wyniku drgań tkanek górnych dróg oddechowych podczas snu. Jednym z częstych miejsc jego powstawania jest podniebienie miękkie i języczek, które podczas przepływu powietrza mogą wpadać w wibracje i powodować charakterystyczny dźwięk.
U odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów jednym ze sposobów leczenia jest radiochirurgia podniebienia miękkiego, wykorzystująca energię fal radiowych do kontrolowanego oddziaływania na tkanki.
Celem zabiegu jest zwiększenie napięcia i zmniejszenie podatności tkanek podniebienia na wibracje podczas snu, a w konsekwencji zmniejszenie nasilenia chrapania.
Nie każdy pacjent chrapiący jest jednak kandydatem do takiego zabiegu. Przed podjęciem decyzji o leczeniu oceniamy, gdzie powstaje chrapanie oraz czy nie jest ono objawem obturacyjnego bezdechu sennego (OSA).
Cena zabiegu:
2390 zł
Długość zabiegu:
30 – 45 min
Seria:
Jednorazowo
Dlaczego chrapiemy?
Podczas snu napięcie mięśni górnych dróg oddechowych zmniejsza się. U części osób powoduje to zwężenie przestrzeni, przez którą przepływa powietrze.
Przepływ powietrza może wprawiać w drgania tkanki gardła, szczególnie:
podniebienie miękkie,
języczek,
łuki podniebienne,
ściany gardła.
Na powstawanie chrapania mogą jednak wpływać również inne elementy anatomii górnych dróg oddechowych, m.in. migdałki, nasada języka czy niedrożność nosa.
Znaczenie mogą mieć także masa ciała, pozycja podczas snu, spożywanie alkoholu przed snem oraz niektóre leki.
Dlatego nie istnieje jeden zabieg odpowiedni dla wszystkich osób chrapiących.
Chrapanie a bezdech senny – dlaczego trzeba je rozróżnić?
Chrapanie może występować jako samodzielny problem, ale może być również jednym z objawów obturacyjnego bezdechu sennego (OSA).
W przypadku bezdechu podczas snu dochodzi do powtarzających się epizodów ograniczenia lub zatrzymania przepływu powietrza przez górne drogi oddechowe.
Szczególną uwagę powinny zwrócić:
obserwowane przez partnera przerwy w oddychaniu podczas snu,
gwałtowne nabieranie powietrza lub uczucie duszenia się w nocy,
bardzo głośne i nieregularne chrapanie,
nadmierna senność w ciągu dnia,
niewyspanie mimo odpowiedniej długości snu,
poranne bóle głowy,
zaburzenia koncentracji,
nadciśnienie tętnicze
Samo wyciszenie chrapania nie oznacza leczenia bezdechu sennego. Dlatego u pacjentów z podejrzeniem OSA przed decyzją o zabiegu konieczna jest odpowiednia diagnostyka snu.
Jak wygląda kwalifikacja do zabiegu leczenia chrapania?
W AlmiMed nie kwalifikujemy do radiochirurgii wyłącznie na podstawie informacji, że pacjent chrapie. Podczas konsultacji laryngolog ocenia budowę górnych dróg oddechowych i próbuje określić, które struktury mogą odpowiadać za powstawanie chrapania.
Oceniamy m.in.: nos i jego drożność, przegrodę nosa, małżowiny nosowe, podniebienie miękkie i języczek, wielkość migdałków podniebiennych, gardło, budowę nasady języka.
W zależności od obrazu klinicznego badanie może zostać uzupełnione o endoskopową ocenę górnych dróg oddechowych. Istotny jest również wywiad dotyczący charakteru chrapania, masy ciała, senności w ciągu dnia, obserwowanych bezdechów oraz chorób współistniejących.
Jeżeli istnieje podejrzenie obturacyjnego bezdechu sennego, przed wyborem sposobu leczenia może być konieczne wykonanie badania snu – poligrafii.
Dopiero po połączeniu tych informacji możemy ocenić, czy radiochirurgia podniebienia ma w konkretnym przypadku uzasadnienie lub bardziej odpowiednim zabiegiem będzie operacyjne leczenie chrapania i bezdechu sennego.
Dla kogo radiochirurgia podniebienia może być odpowiednim rozwiązaniem?
Zabieg może być rozważany przede wszystkim u odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów, u których istotnym źródłem chrapania są wibracje podniebienia miękkiego.
Najlepszych efektów można oczekiwać wtedy, gdy miejsce powstawania problemu odpowiada strukturze, na którą oddziałuje zabieg.
Jeżeli główną przyczyną problemu jest np. znaczny przerost migdałków, niedrożność nosa, nieprawidłowości w obrębie nasady języka lub obturacyjny bezdech senny wymagający innego postępowania, radiochirurgia samego podniebienia może nie być właściwym rozwiązaniem.
Nie leczymy samego dźwięku chrapania – najpierw staramy się określić jego przyczynę.
Na czym polega leczenie chrapania metodą radiochirurgii?
Podczas zabiegu wykorzystujemy energię fal radiowych (RF – radiofrequency) do kontrolowanego oddziaływania na tkanki podniebienia miękkiego.
Do odpowiednio wybranych miejsc podniebienia wprowadzana jest elektroda. Energia oddziałuje na tkankę, wywołując kontrolowaną reakcję, a następnie proces przebudowy i włóknienia.
W kolejnych tygodniach prowadzi to do zwiększenia sztywności podniebienia i zmniejszenia jego podatności na wibracje podczas przepływu powietrza.
Efekt zabiegu nie pojawia się więc natychmiast – rozwija się stopniowo wraz z procesem gojenia i przebudowy tkanek.
Czy podczas zabiegu usuwamy podniebienie lub języczek?
Nie jest to klasyczne chirurgiczne wycięcie podniebienia.
Radiochirurgia pozwala oddziaływać na wybrane obszary podniebienia miękkiego bez wykonywania rozległej operacji.
Zakres zabiegu dobierany jest indywidualnie do anatomii pacjenta. W zależności od stwierdzonych nieprawidłowości lekarz może zaproponować określony zakres postępowania dotyczącego podniebienia miękkiego lub języczka.
Celem jest zmniejszenie podatności tkanek na wibracje, a nie ich niepotrzebne usuwanie.
Czy zabieg leczenia chrapania boli?
Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym.
Podanie środka znieczulającego może powodować krótki dyskomfort związany z wkłuciem. Po uzyskaniu odpowiedniego znieczulenia pacjent może odczuwać dotyk, ucisk lub rozpieranie, natomiast sam zabieg nie powinien być bolesny.
Po ustąpieniu znieczulenia może pojawić się ból gardła, pieczenie, uczucie obrzęku lub ciała obcego.
Dolegliwości są najbardziej odczuwalne w pierwszych dniach i następnie powinny stopniowo ustępować.
Jak przygotować się do zabiegu?
Przed zabiegiem należy poinformować lekarza o:
wszystkich przyjmowanych lekach,
lekach przeciwkrzepliwych i przeciwpłytkowych,
chorobach przewlekłych,
zaburzeniach krzepnięcia,
alergiach,
wcześniejszych operacjach nosa i gardła,
rozpoznanym lub podejrzewanym bezdechu sennym.
Jeżeli przyjmujesz leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe, poinformuj o tym lekarza podczas kwalifikacji. Nie odstawiaj ich samodzielnie – sposób postępowania przed zabiegiem ustalamy indywidualnie.
Zabiegu nie wykonuje się w czasie aktywnej infekcji gardła lub infekcji ogólnej.
Jeżeli przed zabiegiem wymagane są dodatkowe badania, pacjent otrzymuje odpowiednie zalecenia podczas kwalifikacji.
Zalecenia po zabiegu
W pierwszych dniach po zabiegu należy oszczędzać operowaną okolicę.
Zalecamy:
przyjmowanie leków zgodnie z zaleceniami lekarza,
odpowiednie nawodnienie,
wybieranie pokarmów, które nie podrażniają gardła,
unikanie bardzo gorących, ostrych i twardych potraw,
unikanie alkoholu i palenia tytoniu w okresie gojenia,
niewykonywanie intensywnego wysiłku fizycznego w pierwszych dniach,
nieusuwanie mechanicznie nalotu z miejsca zabiegu.
W pierwszych dniach po zabiegu mogą występować: ból lub pieczenie gardła, uczucie obrzęku, dyskomfort podczas połykania, uczucie ciała obcego w gardle, przejściowa zmiana odczuwania napięcia podniebienia, nalot w miejscu gojenia.
Nalot pojawiający się na gojącej się błonie śluzowej może być elementem prawidłowego procesu gojenia i sam w sobie nie oznacza zakażenia. Dolegliwości powinny stopniowo zmniejszać się wraz z gojeniem tkanek.
Kiedy pojawia się efekt leczenia?
Efekt radiochirurgii podniebienia nie jest natychmiastowy.
Po zabiegu rozpoczyna się proces gojenia i stopniowej przebudowy tkanek. Wraz z nim podniebienie staje się mniej podatne na wibracje.
Dlatego rezultat zabiegu oceniamy dopiero po odpowiednim okresie gojenia, a nie w pierwszych dniach po procedurze.
Stopień zmniejszenia chrapania jest indywidualny. Zabieg nie daje gwarancji całkowitego ustąpienia chrapania, ponieważ jego powstawanie może zależeć od wielu struktur górnych dróg oddechowych i innych czynników.
Czy jeden zabieg wystarczy?
Nie u każdego pacjenta. W zależności od anatomii, nasilenia chrapania i odpowiedzi tkanek pojedynczy zabieg może przynieść wystarczającą poprawę, natomiast u części pacjentów może być zasadne wykonanie kolejnego etapu leczenia.
Decyzję podejmujemy po ocenie efektu pierwszego zabiegu i zakończeniu procesu gojenia.
Nie planujemy kolejnej procedury wyłącznie dlatego, że chrapanie nie ustąpiło natychmiast po pierwszym zabiegu.
Możliwe powikłania
Radiochirurgia podniebienia jest procedurą małoinwazyjną, ale – podobnie jak każdy zabieg – wiąże się z możliwością wystąpienia działań niepożądanych lub powikłań.
Mogą wystąpić m.in.:
ból,
obrzęk,
krwawienie,
przedłużone gojenie,
miejscowe zakażenie,
przejściowe zaburzenia połykania lub uczucie ciała obcego,
bliznowacenie tkanek,
niewystarczające zmniejszenie chrapania,
nawrót lub ponowne nasilenie chrapania po pewnym czasie.
Ryzyko zależy m.in. od anatomii pacjenta i zakresu wykonywanej procedury.
Kiedy należy skontaktować się z lekarzem?
Kontakt z lekarzem jest wskazany szczególnie w przypadku:
nasilonego lub utrzymującego się krwawienia,
narastającego zamiast ustępującego bólu,
wysokiej gorączki,
nasilającego się obrzęku gardła,
znacznych trudności z połykaniem płynów,
ropnej lub nieprzyjemnie pachnącej wydzieliny,
trudności z oddychaniem,
innych szybko narastających lub niepokojących objawów.
Najczęściej zadawane pytania o radiochirurgiczne leczenie chrapania
Czy radiochirurgia może całkowicie zlikwidować chrapanie?
Nie można zagwarantować całkowitego ustąpienia chrapania. Efekt zależy przede wszystkim od jego przyczyny, anatomii górnych dróg oddechowych oraz prawidłowej kwalifikacji do zabiegu.
Czy przed zabiegiem trzeba wykonać badanie snu?
Nie każdy pacjent wymaga identycznej diagnostyki. Jeżeli wywiad lub badanie wskazują na możliwość obturacyjnego bezdechu sennego, wykonanie odpowiedniego badania snu jest istotnym elementem kwalifikacji.
Czy radiochirurgia leczy bezdech senny?
Radiochirurgia podniebienia wykonywana z powodu chrapania nie powinna być utożsamiana z leczeniem obturacyjnego bezdechu sennego. W przypadku OSA sposób leczenia dobiera się na podstawie stopnia choroby, anatomii pacjenta i innych czynników.
Czy zabieg jest bolesny?
Zabieg wykonujemy w znieczuleniu miejscowym. Po ustąpieniu znieczulenia przez kilka dni może występować ból gardła, pieczenie lub dyskomfort podczas połykania.
Kiedy można ocenić efekt zabiegu?
Nie bezpośrednio po zabiegu. Efekt rozwija się stopniowo wraz z gojeniem i przebudową tkanek podniebienia.
Czy zabieg trzeba powtarzać?
U części pacjentów jeden zabieg może być wystarczający, natomiast u innych może być zasadne wykonanie kolejnego etapu. Decyzję podejmuje się po zakończeniu gojenia i ocenie efektu pierwszej procedury.
Czy chrapanie może powrócić?
Tak. Chrapanie może ponownie się nasilić m.in. wraz ze zmianami masy ciała, anatomii i napięcia tkanek oraz upływem czasu. Sam zabieg nie eliminuje wszystkich potencjalnych przyczyn chrapania.
Czy radiochirurgia pomoże, jeśli mam skrzywioną przegrodę nosa?
Radiochirurgia podniebienia działa na inną część górnych dróg oddechowych niż septoplastyka. Jeżeli pacjent ma istotną niedrożność nosa, jej znaczenie należy ocenić oddzielnie i dobrać leczenie do rzeczywistej przyczyny problemu.
Kto kwalifikuje i wykonuje zabieg?
dr hab. n. med. Mirosław Szczepański
specjalista otorynolaryngologii, chirurg głowy i szyi
Dr hab. n. med. Mirosław Szczepański zajmuje się diagnostyką i leczeniem chrapania oraz zaburzeń oddychania podczas snu. Kwalifikacja do zabiegu obejmuje ocenę górnych dróg oddechowych i określenie struktur, które mogą odpowiadać za powstawanie chrapania.
W przypadku podejrzenia obturacyjnego bezdechu sennego diagnostyka może zostać uzupełniona o badanie snu. Dopiero na tej podstawie dobierany jest odpowiedni sposób leczenia.
Kwalifikację do zabiegu można także umówić u drugiego specjalisty – dr. Piotra Strusa.
