Kryptoliza migdałków – leczenie krypt, kamieni migdałkowych i detrytu

Kamienie migdałkowe i nieświeży oddech – kiedy warto rozważyć kryptolizę?

Nawracające kamienie migdałkowe, białe lub żółtawe grudki pojawiające się w migdałkach, nieprzyjemny smak w ustach czy nieświeży oddech mogą być związane z głębokimi kryptami migdałków podniebiennych.

U części pacjentów problem powtarza się mimo prawidłowej higieny jamy ustnej. Migdałki nie muszą być przy tym powiększone ani powodować częstych angin.

Jedną z metod leczenia u odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów jest kryptoliza migdałków. Zabieg polega na opracowaniu, spłyceniu i częściowym zamknięciu krypt, w których gromadzi się detryt i tworzą się kamienie migdałkowe. W AlmiMed wykonujemy kryptolizę metodą radiochirurgiczną, w znieczuleniu miejscowym.

Najważniejsza jest jednak prawidłowa kwalifikacja. Nie każdy nieświeży oddech pochodzi z migdałków i nie każdy pacjent z kamieniami migdałkowymi wymaga zabiegu.

Cena zabiegu:

1990 zł (wizyta pozabiegowa
w cenie)

Długość zabiegu:

do 30 min

Seria:

1-2 razy

Wskazania do zabiegu

Kryptolizę można rozważyć przede wszystkim u pacjentów, u których występują:

nawracające kamienie migdałkowe,
regularnie gromadzący się detryt,
głębokie krypty wymagające częstego oczyszczania,
nieświeży oddech o prawdopodobnym pochodzeniu migdałkowym,
nieprzyjemny smak związany z zaleganiem treści w kryptach,
uczucie ciała obcego lub przewlekły dyskomfort w obrębie migdałków.

Samo stwierdzenie pojedynczych, niewielkich kamieni migdałkowych nie oznacza jednak automatycznie konieczności wykonania zabiegu.

Czym są krypty migdałków i dlaczego powstaje w nich detryt?

Powierzchnia migdałków podniebiennych nie jest idealnie gładka. Znajdują się w niej naturalne zagłębienia i kanały nazywane kryptami.

Ich budowa jest bardzo indywidualna. U niektórych osób są płytkie i praktycznie niezauważalne. U innych mogą być głębokie i rozgałęzione, przez co łatwiej zatrzymuje się w nich treść.

W kryptach mogą gromadzić się między innymi złuszczone komórki nabłonka, resztki pokarmowe, śluz i mikroorganizmy. W ten sposób powstaje biała lub żółtawa treść określana jako detryt migdałkowy.

Zalegająca treść może z czasem ulegać mineralizacji i tworzyć twardsze złogi – kamienie migdałkowe, nazywane również tonsillolitami.

Jak wyglądają kamienie migdałkowe i jakie dają objawy?

Pacjenci często opisują je jako:

„białe kulki” w migdałkach,
białe lub żółtawe grudki,
czopy w zagłębieniach migdałków,
grudki okresowo wypadające z gardła,
treść o charakterystycznym, bardzo nieprzyjemnym zapachu.

Kamienie mogą mieć różną wielkość. Czasami są dobrze widoczne na powierzchni migdałka, a czasami znajdują się głębiej w krypcie.

Mogą powodować nieświeży oddech, uczucie obecności czegoś w gardle, ból gardła czy dyskomfort podczas połykania. Mogą jednak występować również bez żadnych objawów.

Kamienie migdałkowe a nieświeży oddech

To jeden z najczęstszych powodów zgłaszania się pacjentów zainteresowanych kryptolizą.

Treść zalegająca w kryptach migdałków może być źródłem nieprzyjemnego zapachu. Nie oznacza to jednak, że każdy nieświeży oddech pochodzi właśnie z migdałków.

Halitoza ma wiele możliwych przyczyn.

Najczęściej należy w pierwszej kolejności uwzględnić przyczyny związane z jamą ustną, między innymi:

choroby zębów,
choroby dziąseł i przyzębia,
nalot na języku,
nieprawidłową higienę jamy ustnej,
suchość jamy ustnej.

U części pacjentów znaczenie mogą mieć również przewlekłe choroby nosa i zatok, szczególnie jeśli występuje zaleganie lub spływanie wydzieliny. Dlatego przed zakwalifikowaniem pacjenta do kryptolizy trzeba odpowiedzieć na podstawowe pytanie: czy źródłem problemu rzeczywiście są migdałki?

Na czym polega kryptoliza migdałków?

Kryptoliza nie polega na usunięciu migdałków.

Celem zabiegu jest opracowanie problematycznych krypt i zmiana struktury powierzchni migdałka.

W AlmiMed wykorzystujemy w tym celu metodę radiochirurgiczną. Lekarz opracowuje wybrane krypty, a podczas późniejszego procesu gojenia dochodzi do przebudowy powierzchni migdałka. W efekcie krypty ulegają spłyceniu, dzięki czemu zmniejsza się przestrzeń, w której wcześniej zatrzymywał się detryt i tworzyły kamienie.

Migdałki pozostają na swoim miejscu. To zasadnicza różnica między kryptolizą a tonsillektomią.

Jak wygląda kwalifikacja do kryptolizy?

Podczas konsultacji laryngologicznej oceniamy:

budowę migdałków,
głębokość i rozmieszczenie krypt,
obecność detrytu i kamieni,
częstość występowania dolegliwości,
historię angin,
przebyte ropnie okołomigdałkowe,
charakter nieświeżego oddechu,
inne możliwe przyczyny zgłaszanych problemów.

Ważne jest również ustalenie oczekiwań pacjenta.

Kryptoliza może ograniczyć problem zalegania detrytu i powstawania kamieni, ale nie można zagwarantować, że po jednym zabiegu wszystkie krypty całkowicie znikną ani że kamienie nigdy więcej się nie pojawią.

U części pacjentów, szczególnie przy licznych lub bardzo głębokich kryptach, zabieg może wymagać powtórzenia.

Jak przebiega kryptoliza?

W AlmiMed kryptolizę wykonujemy ambulatoryjnie w znieczuleniu miejscowym.

Po dokładnym znieczuleniu migdałków lekarz opracowuje problematyczne krypty przy użyciu radiochirurgii. Zakres procedury jest dostosowywany indywidualnie do budowy migdałków.

Pacjent pozostaje przytomny podczas zabiegu.

Po krótkiej obserwacji może wrócić do domu tego samego dnia.

Zabieg nie wymaga znieczulenia ogólnego ani całkowitego usunięcia migdałków, dlatego rekonwalescencja jest zwykle mniej obciążająca niż po tonsillektomii.

Czy kryptoliza migdałków boli?

Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym, dlatego ból podczas samej procedury powinien być ograniczony.

Po ustąpieniu znieczulenia może pojawić się:

ból lub pieczenie gardła,
uczucie obrzęku,
dyskomfort podczas połykania,
ból promieniujący w kierunku uszu.

Dolegliwości są zwykle najbardziej odczuwalne w pierwszych dniach, a następnie stopniowo ustępują. Pacjent otrzymuje odpowiednie zalecenia oraz leki przeciwbólowe.

Przeciwskazania do zabiegu

Kryptoliza nie powinna zastępować prawidłowego leczenia chorób migdałków.

Zabiegu nie wykonujemy podczas ostrej infekcji gardła, migdałków lub przeziębienia.

Innego sposobu postępowania mogą wymagać także pacjenci z:

częstymi anginami,
ropniem okołomigdałkowym w wywiadzie,
znacznym przerostem migdałków,
podejrzeniem zmiany nowotworowej,
istotnymi zaburzeniami krzepnięcia,
innymi przeciwwskazaniami do wykonania zabiegu.

Przed zabiegiem

Zalecenia ogólne

Na kilka dni przed zabiegiem kryptolizy migdałków należy wykonać zlecone przez lekarza badania laboratoryjne – badania krwi – układ krzepnięcia (APTT, czas protrombinowy) i morfologii (najtańsze, podstawowe pakiety dostępne w sieciowych laboratoriach). Nie trzeba być na czczo.

Na 3 godziny przed zabiegiem należy powstrzymać się od jedzenia i picia (podczas zabiegu mogą pojawić się nudności, chodzi o to, by zapobiec wymiotom).

Na 24 godziny przed zabiegiem nie należy spożywać alkoholu ani nie palić papierosów – wpływa to niekorzystnie na gojenie się tkanek.

Przyjmowanie leków

Jeśli przyjmujesz leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe, poinformuj o tym lekarza podczas kwalifikacji. Nie odstawiaj ich samodzielnie – sposób postępowania przed zabiegiem ustalimy indywidualnie.

Lekarz może zalecić przyjęcie leków przeciwbólowych lub przeciwzapalnych jeszcze przed zabiegiem. Po zabiegu można przyjmować np. paracetamol 3 x 1 tab. przez 3 dni.

Higiena jamy ustnej

W dniu zabiegu dokładnie umyj zęby i przepłucz jamę ustną – można użyć łagodnego środka antyseptycznego lub naparu z szałwii.
Unikaj drażniących płukanek tuż przed zabiegiem.

Organizacja powrotu do domu

Zorganizuj sobie transport powrotny. Bezpośrednio po zabiegu wystąpi poczucie osłabienia, dlatego nie zalecamy prowadzenia samochodu, ew. po odpoczynku.

Po zabiegu możesz odczuwać lekki obrzęk gardła lub trudności z mówieniem – uwzględnij to przy planowaniu dnia.

Po zabiegu

Odpoczynek

Przez pierwsze 1–2 dni unikaj dużego wysiłku fizycznego i długiego mówienia.

Dieta

Spożywaj chłodne, miękkie pokarmy (np. jogurt, budyń, lody, musy, chłodne zupy).
Unikaj gorących, ostrych, kwaśnych i twardych potraw (mogą podrażniać migdałki).
Pij dużo chłodnych, niegazowanych płynów.

Higiena jamy ustnej:

Płucz jamę ustną delikatnie wodą lub naparem z rumianku po jedzeniu (unikać silnego płukania!).
Można stosować delikatne preparaty antyseptyczne do płukania ust.

Ból i dyskomfort

Możesz odczuwać ból gardła, uczucie drapania, niewielki obrzęk.
Stosuj zalecone środki przeciwbólowe (np. paracetamol, ibuprofen)
Objawy te zwykle ustępują w ciągu kilku dni.

Unikanie alkoholu

Nie spożywaj alkoholu przez około 7 dni po zabiegu.
Alkohol podrażnia śluzówkę, zwiększa ryzyko krwawienia i opóźnia gojenie.

Powrót do codziennych aktywności

Każdy pacjent goi się w indywidualnym tempie. Poniższa tabela przedstawia orientacyjne terminy powrotu do aktywności po zabiegu kryptolizy migdałków.

Spacer

tego samego lub następnego dnia

Praca biurowa

zwykle po kilku dniach

Praca fizyczna

zwykle po około tygodniu

Prowadzenie samochodu

nawet kilka godzin po zabiegu, gdy samopoczucie jest dobre

Lekka aktywność fizyczna

po kilku dniach

Intensywny sport / siłownia

zwykle po około 1–2 tygodniach

Basen

po wygojeniu, zwykle około 1–2 tygodni

Sauna

po wygojeniu, zwykle około 1–2 tygodni

Alkohol

najlepiej po wygojeniu i zakończeniu stosowania leków

Lot samolotem

zwykle po 7-10 dniach, jeśli gojenie przebiega prawidłowo

Najczęściej zadawane pytania o kryptolizę migdałków

Czy kryptoliza pomaga na nieświeży oddech?

Tak, jeżeli przyczyną nieświeżego oddechu jest detryt i kamienie zalegające w kryptach migdałków. Halitoza może jednak mieć również inne przyczyny, dlatego przed zabiegiem ważna jest właściwa kwalifikacja.

Czy kamienie migdałkowe mogą wrócić po kryptolizie?

Tak. Kryptoliza spłyca i zamyka problematyczne krypty, ale nie daje gwarancji, że detryt lub kamienie nigdy więcej się nie pojawią. Przy licznych lub głębokich kryptach zabieg może wymagać powtórzenia.